Targeted Longer-term Refinancing Operations (TLTRO)

5 czerwca 2014 roku Europejski Bank Centralny zapowiedział wprowadzenie kolejnego programu, który miał wpłynąć na pobudzenie akcji kredytowej w strefie euro. W ramach TLTROs, czyli Targeted Longer-term Refinancing Operations banki komercyjne mogą pożyczać od EBC środki na preferencyjnych warunkach, z zastrzeżeniem że zostaną one wykorzystane na kredytowanie sektora niefinansowego w strefie euro (z wykluczeniem kredytów hipotecznych).

 

W okresie od marca 2015 r. do czerwca 2016 r. wszyscy kontrahenci będą mogli uzyskać dodatkowe pożyczki w serii kwartalnych operacji TLTRO. Skumulowana wysokość tych pożyczek może sięgnąć trzykrotności kwoty netto kredytów dla niefinansowego sektora prywatnego strefy euro (oprócz kredytów mieszkaniowych dla gospodarstw domowych) udzielonych przez danego kontrahenta między 30 kwietnia 2014 r. a referencyjną datą rozliczenia danej operacji powyżej określonej wartości odniesienia (benchmark). Benchmark ten zostanie wyznaczony na podstawie wartości netto kredytów udzielonych przez poszczególnych kontrahentów na rzecz niefinansowego sektora prywatnego strefy euro (oprócz kredytów mieszkaniowych dla gospodarstw domowych) w ciągu 12 miesięcy do 30 kwietnia 2014 r.

Termin zapadalności wszystkich operacji TLTRO przypada we wrześniu 2018 r.

Oprocentowanie operacji TLTRO będzie przez czas trwania każdej operacji stałe i równe stopie podstawowych operacji refinansujących Eurosystemu obowiązującej w momencie przystąpienia do operacji plus stały spread w wysokości 10 punktów bazowych. Odsetki będą płatne z dołu przy spłacie pożyczki.

Po upływie 24 miesięcy od każdej operacji TLTRO kontrahenci będą mieć możliwość spłacania co sześć miesięcy dowolnej części pożyczki uzyskanej w danej operacji.

Kontrahent, który zaciągnie pożyczkę w ramach operacji TLTRO, ale kwota netto kredytów dla niefinansowego sektora prywatnego strefy euro (oprócz kredytów mieszkaniowych dla gospodarstw domowych) udzielonych przez niego między 1 maja 2014 r. a 30 kwietnia 2016 r. okaże się niższa od benchmarku, będzie musiał spłacić tę pożyczkę we wrześniu 2016 r.1

W ramach czterech rund programu nie zostały spełnione jednak spełnione oczekiwania Europejskiego Banku Centralnego i banki komercyjne pożyczyły mniej środków niż zakładano.

  • wrzesień 2014 - 82,6 miliardy euro
  • grudzień 2014 - 129,84 miliardy euro
  • marzec 2015 - 97,8 miliardy euro
  • czerwiec 2015 - 73,789 miliardy euro

Łącznie pożyczono więc 384 miliardów euro, co stanowi kwotę nawet niższą od tej, która była przeznaczona na dwie pierwsze rundy (400 miliardów euro).

Powodów takiej sytuacji jest kilka. Przede wszystkim przy nadzwyczaj niskich stopach procentowych zarówno w strefie euro jak i na świecie, koszt pożyczek w ramach TLTRO nie jest dla banków aż tak atrakcyjny.

Co jednak jest ważniejsze, banki nie potrzebowały w tym okresie dodatkowej płynności. Problemem w strefie euro nie jest brak podaży kredytu, lecz brak popytu na kredyt. Tego jednak nie da się zmienić zwiększając ilość dostępnych środków. Inwestorzy oraz konsumenci nie zaciągają nowych zobowiązań, ze względy na niepewne perspektywy względem przyszłości.

Ponadto odkąd Europejski Bank Centralny wprowadził ujemne stopy depozytowe, banki komercyjne nie są zainteresowane utrzymywaniem dodatkowych środków, których nie mogą w danym momencie wykorzystać, gdyż za ich przechowywanie muszą po prostu płacić.

Targeted Longer-term Refinancing Operations (TLTRO)

Nie można również bagatelizować sytuacji na rynku obligacji w tym okresie. Nie jest tajemnicą, iż znacząca część banków pożyczających środki w ramach wcześniejszych programów LTRO inwestowała je w europejskie obligacje napędzając na nich hossę. Niemniej jednak w momencie startu programu TLTRO obligacje peryferii krajów strefy euro były notowane po rekordowo niskich rentownościach. Uwzględniając koszt pozyskania środków od EBC, we wrześniu 2014 roku inwestycja w wiele z obligacji skarbowych nie przyniosła by bankom zysku.

Targeted Longer-term Refinancing Operations (TLTRO)

Chociaż rozpatrując ilościowo skalę środków, jakie pożyczyły banki komercyjne byłoby można uznać program TLTRO za fiasko to jednak na rynku kredytowym w ostatnich miesiącach widać jednoznacznie pobudzenie. Wartość udzielonych kredytów dla sektora niefinansowego po długim okresie kurczenia się, wzrosła. Nie jest to jednak wynikiem jednego czynnika w postaci chociażby programu TLTRO, a szeregu działać Europejskiego Banku Centralnego jak i przede wszystkim skutkiem wzrostu perspektyw dla strefy euro, co pokazują m.in. ostatnie odczyty indeksów PMI.


Źródła:

1. Komunikat prasowy z dnia 5 czerwca 2014 r., https://www.ecb.europa.eu/press/pr/date/2014/html/pr140605_2.pl.html (02.07.2015)

Zdjęcie wyróżniające: Stuart Chalmers 

Treści przedstawione w niniejszym serwisie zostały przygotowane z należytą starannością i w oparciu o najlepszą wiedzę ich autorów. Mają one charakter informacyjny i nie stanowią rekomendacji ani porady inwestycyjnej w rozumieniu Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 października 2005 r. (Dz. U. z 2005 r. Nr 206, poz. 1715) w sprawie informacji stanowiących rekomendacje dotyczące instrumentów finansowych, ich emitentów lub wystawców. Ich autorzy i serwis macro-tube.com nie ponoszą odpowiedzialności za decyzje inwestycyjne podjęte na podstawie wyżej wymienionych treści, a w szczególności za straty z nich wynikłe.